İçsel Bilgisayar

Ölmeniz Şart (!)

“Bilinç dışı, Sigmund Freud'un psikanaliz kuramında geliştirilmiş bir kavramdır. Buna göre, Bilinç yapısı ikili bir nitelik taşır. Yani görülen bilinç hallerinin gerisinde çok daha derinde ve görünmez bir bölgede işleyen başka bir yapı daha söz konusudur. Bu bölgenin adı bilinç dışıdır ve bilinç durumunu etkileyen asıl olarak bu yapıdır. Freud'un bilinçaltı ile ilgili imgelemeyi güçlendiren bir yorumu vardır. Freud bilinci okyanustaki buzdağına benzetir. Suyun altında kalan kısım bilinçaltı, su üzerinde kalan kısım bilinçtir. Bu yoruma göre bilinçaltıyla ilgili araştırma ve sentezlerde bulunmuştur. Bilinçaltının rüyalarla açığa çıkacağını savunmuş ve hastalarıyla örneklendirmiştir (Wikipedia).”

“İşte beynimizin yargılar geliştiren kısmına uyumsal bilinçdışı denir ve uyumsal bilinçdışına dayalı karar alma süreçleri üzerinde yapılan çalışmalar, psikolojideki yeni ve önemli alanlardan biridir. Uyumsal bilinçdışı, Sigmund Freud’un tarif ettiği, üzerinde bilinçlice düşünmeyi çok rahatsız edici bulduğumuz istek, hatıra ve fantezilerle dolu bilinçdışı denen o karanlık ve kasvetli yerle karıştırılmamalıdır. Bu yeni uyumsal bilinçdışı fikri, insan olarak yaşamayı sürdürmemiz için gereksinim duyduğumuz pek çok veriyi hızlı ve sessiz bir şekilde işleyen koca bir bilgisayar olarak düşünülür. Sokakta yürürken bir kamyonun size doğru geldiğini birden fark ettiğinizde, bütün seçenekleri düşünecek kadar zamanınız var mıdır? Tabii ki hayır. İnsanoğlunun bir canlı türü olarak bu kadar uzun süredir hayatta kalmayı başarmasının tek yolu, az bilgiye dayanan çok hızlı karar alma kabiliyetine sahip bir süreç geliştirmiş olmasıdır. Psikolog Timothy D. Wilson’ın Strangers to Ourselves (Kendimize Yabancıyız) isimli kitabında da yazdığı gibi, “Akıl, en verimli şekilde, ancak, üst düzey, sofistike düşünceyi bilinçdışına havale ederek çalışabilir; tıpkı modern bir jetin, ‘bilinçli’ insan pilotun hiçbir girdisi olmaksızın, otomatik pilota bağlı olarak çalışabilmesi gibi.” Uyumsal bilinçdışı, dünyayı anlamada, insanları tehlikelere karşı uyarmada, amaçlar koymada ve bunlara göre faaliyete geçmede sofistike ve etkin bir şekilde çalışarak, gayet başarılı bir iş çıkarır.  (Malcolm Gladwell)“S.17

Farkında olsanız da olmasanız da, bu siteyi gezerken aynı şeyi yaptınız muhtemelen. Siteyi anlamak için ne kadar zaman harcadınız? 2 sn mi? Ancak bu kısa zaman dilimi içerisinde sitenin tasarımı, başlığı, adımın size ne çağrıştırdığı, sitenin isminin ne anlama geldiği vs. gibi düşünceler sizde imgeler ve önseziler yumağı oluşturdu. Bu da şimdiye kadar göz atmış olduğunuz bu platforma ait yargılarınızı önemli ölçüde biçimlendirdi.

Bence tabiatımız gereği böylesi hızlı bir kavrayış bizde kuşku uyandırır. Ama zaman zaman her yönden dikkatli ve düşünülerek alınan kararlar kadar da iyi olabilir.

Bu ayakları yere basmayan bir açıklama değil. Nasıl düşündüğümüz hakkında çok temel ipuçları veriyor. Bilinçdışımız çok güçlü bir etkendir. Ama yanılgıya düşebilir. Öyleyse içgüdülerimize ne zaman güvenmemiz gerektiğini ve ondan ne zaman uzak durmamız gerektiğini iyi öğrenmeliyiz. Dünyanın şu anda 20. Yüzyıldan çok farklı olduğunu ve o yüzyıldaki alışkanlıklarımızı unutmamız gerektiğini bilmemiz gerekir. Girişimciliğin Yeni Dünyasını ve bizim bu dünyada ne tür aksiyonlar alabileceğimizi yeniden belirlememiz gerekir.  

Yeni fikirleri bulmak ve gerçek bir girişimci olmak bu nedenle zordur. Çünkü yeniden doğmadan önce mutlaka ölmeniz gerekir (!)  

Can Uludağ

canuludag@gmail.com